Mistoqsijiet u tweġibiet
Tweġibiet ta' Eureka
Id-Digital Fairness Act diġà sar liġi?
Le. Huwa proposta għal Regolament, COM(2026) 1100 final, datata 11 ta’ Novembru 2026. Il-preambolu jsemmi lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill bħala l-istituzzjonijiet li kienu jadottawh, filwaqt li jaġixxu skont il-proċedura leġiżlattiva ordinarja. Jekk jiġi adottat, kien japplika mid-data fl-Artikolu 40(2), li l-proposta tagħtiha biss bħala “[12 months after the entry into force]” (kliem bl-Ingliż).
- Paġna tal-qoxra
- Preambolu, ċitazzjonijiet
- Artikolu 40(2)
Id-Digital Fairness Act huwa regolament jew direttiva?
Il-proposta hija għal Regolament. Il-formula finali tiegħu tgħid li kien ikun vinkolanti fl-intier tiegħu u direttament applikabbli fl-Istati Membri kollha. Kien iħassar id-Direttiva 2005/29/KE. Il-memorandum ta’ spjegazzjoni jgħid li l-proposta tikkonverti l-liġi sostantiva dwar il-prattiċi kummerċjali żleali minn direttiva għal regolament.
- Titlu tal-att
- Formula finali wara l-Artikolu 40
- Artikolu 38(1)
- Memorandum ta’ spjegazzjoni, taqsima 1
Għal min kien japplika d-Digital Fairness Act?
Kien japplika għall-prattiċi kummerċjali fin-negozju mal-konsumatur qabel, matul u wara transazzjoni kummerċjali fir-rigward ta’ prodott. Kummerċjant huwa kwalunkwe persuna fiżika jew ġuridika li taġixxi għal skopijiet marbuta mal-kummerċ, negozju, sengħa jew professjoni tagħha, u kull min jaġixxi f’isem jew fl-interessi ta’ kummerċjant. Konsumatur huwa persuna fiżika li taġixxi għal skopijiet li huma barra mill-kummerċ, negozju, sengħa jew professjoni tagħha.
Id-Digital Fairness Act kien japplika għal kummerċjanti barra mill-UE?
L-artikoli ma fihom l-ebda dispożizzjoni separata dwar kummerċjanti stabbiliti barra mill-Unjoni. L-Artikolu 2(1) jiddefinixxi l-kamp ta’ applikazzjoni skont il-prattika: prattiċi kummerċjali fin-negozju mal-konsumatur fir-rigward ta’ prodott. Il-memorandum ta’ spjegazzjoni jgħid li d-Direttiva 2005/29/KE tapplika għal kwalunkwe kummerċjant li jimmira lejn konsumaturi fl-UE, inklużi kummerċjanti stabbiliti barra mill-UE, u li l-Artikolu 2 jirriproduċi l-kamp ta’ applikazzjoni ta’ dik id-Direttiva.
- Artikolu 2(1)
- Memorandum ta’ spjegazzjoni, taqsima 1
- Memorandum ta’ spjegazzjoni, taqsima 5
Id-Digital Fairness Act kien jipprojbixxi d-dark patterns?
L-Artikolu 10 kien jipprojbixxi lill-kummerċjanti milli jfasslu, jorganizzaw jew iħaddmu l-interfaċċi online tagħhom b’mod li x’aktarx iqarraq bil-konsumaturi jew jimmanipulahom, jew li x’aktarx b’xi mod ieħor joħloq distorsjoni sostanzjali fl-imġieba ekonomika tagħhom. Il-Parti III tal-Anness I telenka dark patterns (il-punti 53 sa 62) li kienu jitqiesu bħala żleali f’kull ċirkostanza. Il-Kummissjoni kienet tkun tista’ żżid ma’ dik il-lista jew timmodifikaha permezz ta’ att delegat.
Id-Digital Fairness Act kien jeħtieġ buttuna online għall-kanċellazzjoni?
Meta kummerċjant joffri lill-konsumaturi l-possibbiltà li jikkonkludu kuntratti permezz ta’ interfaċċa online, il-konsumaturi kienu jkunu jridu jkunu jistgħu jtemmu l-kuntratt permezz ta’ funzjoni ta’ terminazzjoni tal-kuntratt online, irrispettivament minn kif ġie konkluż il-kuntratt. Il-funzjoni kienet tkun immarkata “ittermina l-kuntratt hawn” (traduzzjoni ta’ Eureka) jew formulazzjoni korrispondenti mhux ambigwa, murija b’mod prominenti u faċilment aċċessibbli. Il-premessa 74 tgħid li l-funzjoni waħedha ma kinitx tagħti dritt li jintemm kuntratt.
X’kien ibiddel id-Digital Fairness Act għall-perjodi ta’ prova b’xejn?
Għal kuntratti b’perjodu ta’ prova b’xejn konklużi permezz ta’ interfaċċa online jew b’mezzi diġitali oħra, il-kummerċjant kien ikollu jibgħat tfakkira fuq mezz li jservi għal żmien twil f’perjodu raġonevoli qabel ma jintemm il-perjodu ta’ prova. Jekk it-tfakkira ma tintbagħatx, jew il-konsumatur ma jkunx qabel espressament qabel tmiem il-perjodu ta’ prova li jkompli bi ħlas, il-konsumatur ma kienx ikun marbut bil-kuntratt.
Il-kummerċjanti kienu jkollhom jibagħtu tfakkira qabel ma abbonament jiġġedded awtomatikament?
L-Artikoli 21 u 22 kienu jeħtieġu tfakkira għal kuntratti estiżi awtomatikament għall-provvista kontinwa ta’ prodotti konklużi permezz ta’ interfaċċa online jew b’mezzi diġitali oħra. Għal kuntratti ta’ sitt xhur jew aktar, it-tfakkira kienet tkun dovuta mhux qabel xahar u mhux aktar tard minn erbatax-il jum qabel l-estensjoni. L-Artikolu 22 jistabbilixxi skattatur differenti għal kuntratti iqsar. Mingħajr tfakkira, il-konsumatur kien ikun jista’ jtemm il-kuntratt mingħajr ħlas sakemm il-kummerċjant jibgħat waħda.
L-Artikolu 22(4) kien jipprevedi deroga fil-kuntest tas-servizzi ta’ investiment: fejn il-konsumatur ikun ta l-kunsens espliċitu tiegħu għall-estensjoni awtomatika ta’ kuntratt ta’ investiment għal żmien qasir fi strumenti finanzjarji, ma kienx ikun meħtieġ tfakkira.
Id-Digital Fairness Act kien jipprojbixxi l-loot boxes?
L-artikoli ma jużawx it-terminu loot boxes. Jirregolaw is-sistemi ta’ premjijiet varjabbli bi ħlas; il-premessa 63 issemmi l-loot boxes bħala eżempju. Il-kummerċjanti kienu jkollhom jinfurmaw lill-konsumaturi dwar it-tipi ta’ oġġetti disponibbli u l-probabbiltà li jinkisbu, u jipprovdu għodod biex sistemi bħal dawn jiġu diżattivati. Meta prodott ikun dirett lejn il-minorenni, jew il-kummerċjant ikun konxju b’ċertezza raġonevoli li l-minorenni jużawh, sistemi bħal dawn ma kinux ikunu jistgħu jiġu offruti lill-minorenni.
L-Artikolu 15(3) ma kienx japplika għall-fornituri ta’ servizzi ta’ networking soċjali online jew ta’ servizzi ta’ pjattaformi tal-qsim tal-vidjos, ta’ sħabi tal-IA u ta’ chatbots ġenerali għall-konverżazzjoni li huma soġġetti għall-Artikolu 13(2) tar-Regolament (UE) [EU KIDS Act].
Il-mekkaniżmi pay-to-win kienu jiġu pprojbiti għall-minorenni?
L-Artikolu 16 kien jipprojbixxi lill-kummerċjanti milli joffru mekkaniżmi “pay-to-progress” u “pay-to-win” lill-minorenni meta l-prodotti tagħhom ikunu diretti lejn il-minorenni, jew meta jkunu konxji b’ċertezza raġonevoli li l-prodott jintuża mill-minorenni. L-Artikolu 3 jiddefinixxihom bħala xiri fil-logħba jew fl-applikazzjoni, miksub permezz ta’ tranżazzjonijiet ta’ pagament jew bi skambju għal muniti virtwali bi ħlas, li huwa meħtieġ jew li jiġi ppreżentat bħala meħtieġ għall-progress jew għas-suċċess fil-logħba jew fl-applikazzjoni.
X’kien jgħid id-Digital Fairness Act dwar il-muniti virtwali fil-logħob u fl-applikazzjonijiet?
Kummerċjant li joffri muniti virtwali bi ħlas użati biex jinxtraw l-oġġetti virtwali tiegħu jew prodotti oħra kien ikollu jindika l-valur monetarju korrispondenti ta’ dawk l-oġġetti jew prodotti, jew il-valur monetarju stmat tagħhom fil-munita li biha l-konsumatur kiseb l-ewwel munita virtwali.
Id-dmir li jiġi indikat il-valur monetarju ma kienx japplika għall-fornituri ta’ servizzi ta’ networking soċjali online jew ta’ servizzi ta’ pjattaformi tal-qsim tal-vidjos, ta’ sħabi tal-IA u ta’ chatbots ġenerali għall-konverżazzjoni li huma soġġetti għall-obbligu ta’ divulgazzjoni fl-Artikolu 13(1) tar-Regolament (UE) [EU KIDS Act].
Meta prodott ikun dirett lejn il-minorenni, jew il-kummerċjant ikun konxju b’ċertezza raġonevoli li l-minorenni jużawh, il-muniti virtwali bi ħlas kienu jkunu diżattivati awtomatikament għall-minorenni u jiġu attivati biss bl-approvazzjoni tal-ġenitur jew tal-gwardjan.
Id-Digital Fairness Act kien jipprojbixxi d-disinn li joħloq dipendenza?
L-Artikolu 17 ma fih l-ebda projbizzjoni. Il-kummerċjanti li jfasslu, jorganizzaw jew iħaddmu prodotti diġitali b’mod li huwa maħsub, jew li jista’ raġonevolment ikun previst, li jinkoraġġixxi użu kompulsiv jew eċċessiv kienu jkollhom jagħtu lill-konsumaturi għodod faċilment aċċessibbli u effettivi biex jiddiżattivaw erba’ funzjonalitajiet elenkati. Dawn ikopru r-riproduzzjoni awtomatika u l-konsum ta’ kontenut mingħajr interruzzjoni, ċerti notifiki, inċentivi biex wieħed jinvolvi ruħu f’ħinijiet regolari, u funzjonalitajiet li jissimulaw relazzjonijiet interpersonali. L-artikolu għandu esklużjonijiet marbuta mar-Regolament (UE) [EU KIDS Act].
Id-Digital Fairness Act kien jipprojbixxi r-reklamar personalizzat?
Mhux b’mod ġenerali. L-Artikolu 12 kien jipprojbixxi lill-kummerċjanti milli jimmiraw reklami bbażati fuq it-tfassil tal-profil f’żewġ każijiet: bl-użu tad-data personali tal-konsumatur meta l-kummerċjant ikun konxju b’ċertezza raġonevoli li l-konsumatur huwa minorenni, u bl-użu ta’ kategoriji speċjali ta’ data personali. Il-kummerċjanti ma kinux ikunu obbligati jipproċessaw data personali addizzjonali biex jivvalutaw jekk il-konsumatur huwiex minorenni. Huma esklużi l-fornituri ta’ pjattaformi online li għalihom tapplika t-Taqsima 3 tal-Kapitolu III tar-Regolament 2022/2065.
Id-Digital Fairness Act kien jipprojbixxi l-ipprezzar personalizzat?
Mhux b’mod ġenerali. L-Artikolu 13 kien jipprojbixxi l-personalizzazzjoni tal-prezz abbażi tat-tfassil tal-profil b’mod li raġonevolment x’aktarx jikkawża ħsara lill-konsumatur, meta l-kummerċjant ikun konxju b’ċertezza raġonevoli li l-konsumatur huwa minorenni, jew huwa vulnerabbli minħabba l-età, il-kredulità, diżabbiltà, jew kwalunkwe sfortuna jew ċirkostanza speċifika ta’ tali gravità li tfixkel il-ġudizzju tal-konsumatur. Il-kummerċjanti ma kinux ikunu obbligati jipproċessaw data personali addizzjonali biex jivvalutaw dan.
Liema regoli kienu japplikaw għall-kummerċjalizzazzjoni mill-influwenzaturi?
Il-kummerċjanti li jwettqu kummerċjalizzazzjoni mill-influwenzaturi kienu jkollhom jiżvelaw l-intenzjoni kummerċjali ta’ kull komunikazzjoni kummerċjali permezz tat-termini “reklam” jew “kollaborazzjoni kummerċjali” (traduzzjoni ta’ Eureka). Ma kinux ikunu jistgħu jinkludu eżortazzjonijiet diretti lill-minorenni biex jixtru prodotti. Ma kinitx tkun permessa l-kummerċjalizzazzjoni mill-influwenzaturi ta’ prodotti li r-reklamar tagħhom lill-konsumaturi huwa pprojbit skont il-liġi tal-Unjoni jew dik nazzjonali, u ta’ prodotti perikolużi. Kull kummerċjant li juża servizzi ta’ kummerċjalizzazzjoni mill-influwenzaturi kien ikollu jiżgura l-konformità b’mod kuntrattwali jew, fin-nuqqas ta’ kuntratt, b’mezzi xierqa oħra.
Il-konsumaturi kienu jkollhom id-dritt li jkellmu bniedem fis-servizz tal-klijenti?
Meta kummerċjant jipprovdi servizz tal-klijenti online wara l-konklużjoni ta’ kuntratt, il-komunikazzjoni ma’ bniedem kienet tkun trid issir disponibbli fuq talba tal-konsumatur u meta mezzi oħra ma jkunux effettivi. Is-servizzi ta’ investiment kif definiti fid-Direttiva 2014/65/UE huma esklużi. Il-premessa 76 tgħid li l-komunikazzjoni tista’ tkun fil-lingwa tal-kuntratt, mingħajr ħlas u mingħajr dewmien żejjed matul il-ħinijiet tan-negozju tal-kummerċjant; l-Artikolu 25 innifsu ma jgħidx hekk.
X’kien jgħid id-Digital Fairness Act dwar sistemi awtomatizzati li jikkonkludu kuntratti għal konsumatur?
Il-kummerċjanti li jagħmlu disponibbli sistemi bħal dawn kienu jkollhom jagħtu lill-konsumaturi għodod biex jesprimu l-għażliet tagħhom u biex jistabbilixxu u jaġġustaw il-parametri tas-sistemi. Fl-ewwel użu, il-konsumaturi kienu jkollhom jagħżlu espressament jekk jikkonfermawx il-kuntratti kollha, tip partikolari ta’ kuntratti biss, jew l-ebda wieħed, qabel ma jkunu marbuta. Is-sistema kien ikollha tiżvela kwalunkwe pagament riċevut talli tipproponi kuntratt u kwalunkwe kunflitt ta’ interess. L-Artikolu 26 ma kienx japplika għall-forniment ta’ servizzi finanzjarji.
X’kien ibiddel id-Digital Fairness Act għall-biljetti għall-avvenimenti u l-kjus virtwali?
Għal biljetti għall-avvenimenti li l-prezz tagħhom jista’ jiżdied minħabba azzjonijiet tal-kummerċjant jew proċessi awtomatizzati jew algoritmiċi, l-istedina għax-xiri kien ikollha tiżvela kemm hemm biljetti disponibbli fil-kategorija rilevanti bil-prezz irreklamat u l-prezz massimu. Kummerċjant li juża sistema ta’ kju virtwali kien ikollu juri l-prezz attwali, jekk dan huwiex soġġett għal varjazzjoni matul l-istennija u, jekk iva, il-prezz massimu.
Kif kien jiġi infurzat id-Digital Fairness Act, u kemm setgħu jkunu għoljin il-multi?
L-Istati Membri kienu jiżguraw il-konformità permezz tal-qrati jew tal-awtoritajiet amministrattivi; il-Kummissjoni kien ikollha setgħat għall-ksur mifrux b’dimensjoni tal-Unjoni.
Għall-penali imposti skont l-Artikolu 21 tar-Regolament (UE) 2017/2394, il-multa massima nazzjonali kienet tkun mill-inqas 4 % tal-fatturat annwali tal-kummerċjant fl-Istat Membru jew fl-Istati Membri kkonċernati, jew mill-inqas EUR 2 miljun meta ma tkunx disponibbli informazzjoni dwar il-fatturat. Il-multi tal-Kummissjoni, f’każijiet li hija tinvestiga, ma kinux ikunu jistgħu jaqbżu 6 % tal-fatturat annwali dinji.
X’kien iħassar id-Digital Fairness Act?
Id-Direttiva 2005/29/KE. L-Artikolu 38 jgħid li d-Direttiva titħassar u li r-referenzi għaliha kienu jitqiesu bħala referenzi għar-Regolament, li jinqraw skont it-tabella ta’ korrelazzjoni fl-Anness II. L-Artikolu 38 ma jagħti l-ebda data għat-tħassir. Il-memorandum ta’ spjegazzjoni jgħid li t-tħassir isir effettiv mid-data tal-applikazzjoni tar-Regolament.
- Artikolu 38(1)
- Artikolu 38(2)
- Memorandum ta’ spjegazzjoni, taqsima 5
Meta kien japplika d-Digital Fairness Act?
Il-proposta ma tistabbilixxi l-ebda data kalendarja. L-Artikolu 40 jgħid li r-Regolament kien jidħol fis-seħħ fl-għoxrin jum wara l-pubblikazzjoni tiegħu f’Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea, u kien japplika minn “[12 months after the entry into force]” (kliem bl-Ingliż). Dak il-kliem huwa post vojt bejn parentesi kwadri fil-proposta. It-test ma jagħti l-ebda data ta’ adozzjoni jew ta’ pubblikazzjoni.
X’kienet tkun ir-relazzjoni bejn id-Digital Fairness Act u l-Att dwar is-Servizzi Diġitali u atti oħra tal-UE?
L-Artikolu 4 jgħid li r-Regolament kien ikun mingħajr preġudizzju għal atti legali oħra tal-Unjoni li jirregolaw aspetti speċifiċi ta’ prattiċi kummerċjali żleali fin-negozju mal-konsumatur. Isemmi sitta: ir-Regolament (UE) 2016/679, ir-Regolament (UE) 2022/1925, ir-Regolament (UE) 2022/2065 (l-Att dwar is-Servizzi Diġitali), ir-Regolament (UE) 2024/1689, id-Direttiva 2010/13/UE u r-Regolament (UE) [EU KIDS Act]. F’każ ta’ kunflitt, dawk ir-regoli l-oħra tal-Unjoni kienu jipprevalu u japplikaw għal dawk l-aspetti speċifiċi. Il-premessa 9 tispjega x’jitqies bħala kunflitt.