Przejdź do treści
Eureka Digital Fairness Act Wniosek
PL język

Pytania i odpowiedzi

Odpowiedzi (Eureka)

Czy Digital Fairness Act jest już obowiązującym prawem?

Nie. Jest to wniosek dotyczący rozporządzenia, COM(2026) 1100 final, z dnia 11 listopada 2026 r. Preambuła wskazuje Parlament Europejski i Radę, stanowiące zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą, jako instytucje, które miałyby go przyjąć. Po przyjęciu byłby stosowany od dnia określonego w art. 40 ust. 2, który wniosek podaje jedynie jako „[12 months after the entry into force]” (brzmienie angielskie).

Zob.:

Czy Digital Fairness Act jest rozporządzeniem czy dyrektywą?

Wniosek dotyczy rozporządzenia. Zgodnie z jego formułą końcową wiązałoby ono w całości i byłoby bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich. Uchyliłoby dyrektywę 2005/29/WE. Według uzasadnienia wniosek przekształca prawo materialne dotyczące nieuczciwych praktyk handlowych z dyrektywy w rozporządzenie.

Zob.:
  • Tytuł aktu
  • Formuła końcowa po art. 40
  • Art. 38 ust. 1
  • Uzasadnienie, sekcja 1

Kogo dotyczyłby Digital Fairness Act?

Miałby zastosowanie do praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów przed transakcją handlową dotyczącą produktu, w jej trakcie i po niej. Przedsiębiorcą jest każda osoba fizyczna lub prawna działająca w celu związanym z jej działalnością handlową, gospodarczą, rzemieślniczą lub wolnym zawodem, a także każda osoba działająca w imieniu lub na rzecz przedsiębiorcy. Konsumentem jest osoba fizyczna działająca w celu niezwiązanym z jej działalnością handlową, gospodarczą, rzemieślniczą lub wolnym zawodem.

Czy Digital Fairness Act miałby zastosowanie do przedsiębiorców spoza UE?

Artykuły nie zawierają odrębnego przepisu dotyczącego przedsiębiorców mających siedzibę poza Unią. Art. 2 ust. 1 określa zakres stosowania przez odniesienie do praktyki: praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów w odniesieniu do produktu. Według uzasadnienia dyrektywa 2005/29/WE ma zastosowanie do każdego przedsiębiorcy kierującego swoją działalność do konsumentów w UE, w tym do przedsiębiorców mających siedzibę poza UE, a art. 2 powtarza zakres stosowania tej dyrektywy.

Zob.:

Czy Digital Fairness Act zakazywałby zwodniczych interfejsów („dark patterns”)?

Art. 10 zakazywałby przedsiębiorcom projektowania, organizowania lub obsługi ich interfejsów internetowych w sposób, który może wprowadzać konsumentów w błąd lub nimi manipulować albo w inny sposób istotnie zniekształcać ich zachowanie gospodarcze. Część III załącznika I wymienia zwodnicze interfejsy (pkt 53–62), które byłyby uznawane za nieuczciwe w każdych okolicznościach. Komisja mogłaby uzupełniać lub zmieniać ten wykaz w drodze aktu delegowanego.

Czy Digital Fairness Act wymagałby przycisku do rozwiązania umowy online?

Jeżeli przedsiębiorca umożliwia konsumentom zawieranie umów za pośrednictwem interfejsu internetowego, konsumenci musieliby mieć możliwość rozwiązania umowy za pomocą funkcji rozwiązania umowy online, niezależnie od tego, w jaki sposób umowę zawarto. Funkcja byłaby oznaczona słowami „terminate the contract here” (brzmienie angielskie) lub równoważnym jednoznacznym sformułowaniem, wyraźnie wyświetlana i łatwo dostępna. Zgodnie z motywem 74 funkcja ta sama w sobie nie przyznawałaby prawa do rozwiązania umowy.

Co Digital Fairness Act zmieniłby w odniesieniu do bezpłatnych okresów próbnych?

W przypadku umów z bezpłatnym okresem próbnym zawieranych za pośrednictwem interfejsu internetowego lub innymi środkami cyfrowymi przedsiębiorca musiałby w rozsądnym terminie przed końcem okresu próbnego wysłać przypomnienie na trwałym nośniku. Jeżeli przypomnienie nie zostanie wysłane lub konsument przed końcem okresu próbnego nie wyrazi wyraźnej zgody na kontynuowanie umowy odpłatnie, konsument nie byłby związany umową.

Czy przedsiębiorcy musieliby wysyłać przypomnienie przed automatycznym przedłużeniem subskrypcji?

Art. 21 i 22 wymagałyby przypomnienia w przypadku automatycznie przedłużanych umów o ciągłe dostarczanie produktów zawieranych za pośrednictwem interfejsu internetowego lub innymi środkami cyfrowymi. W przypadku umów zawartych na co najmniej sześć miesięcy przypomnienie należałoby wysłać nie wcześniej niż miesiąc i nie później niż czternaście dni przed przedłużeniem. Art. 22 przewiduje inny moment w przypadku umów krótszych. W braku przypomnienia konsument mógłby bezpłatnie rozwiązać umowę do czasu, gdy przedsiębiorca je wyśle.

Art. 22 ust. 4 przewidywałby odstępstwo w kontekście usług inwestycyjnych: jeżeli konsument wyraził wyraźną zgodę na automatyczne przedłużenie krótkoterminowej umowy inwestycyjnej dotyczącej instrumentów finansowych, przypomnienie nie byłoby wymagane.

Czy Digital Fairness Act zakazywałby skrzynek z nagrodami (loot boxes)?

Artykuły nie posługują się pojęciem „loot boxes” (brzmienie angielskie). Regulują płatne systemy zmiennych nagród; motyw 63 wymienia skrzynki z nagrodami jako przykład. Przedsiębiorcy musieliby informować konsumentów o rodzajach dostępnych przedmiotów i prawdopodobieństwie ich uzyskania oraz udostępniać narzędzia umożliwiające wyłączenie takich systemów. Jeżeli produkt jest skierowany do małoletnich lub przedsiębiorca wie z wystarczającą pewnością, że korzystają z niego małoletni, takich systemów nie można by oferować małoletnim.

Art. 15 ust. 3 nie miałby zastosowania do dostawców usług internetowych serwisów społecznościowych lub usług platform udostępniania wideo, towarzyszy AI i ogólnych chatbotów konwersacyjnych, którzy podlegają art. 13 ust. 2 rozporządzenia (UE) [EU KIDS Act].

Czy mechanizmy „pay-to-win” byłyby zakazane w odniesieniu do małoletnich?

Art. 16 zakazywałby przedsiębiorcom oferowania małoletnim mechanizmów „pay-to-progress” i „pay-to-win”, jeżeli ich produkty są skierowane do małoletnich lub jeżeli wiedzą oni z wystarczającą pewnością, że z produktu korzystają małoletni. Art. 3 definiuje je jako zakupy w grze lub w aplikacji, nabywane w drodze transakcji płatniczych lub w zamian za płatne waluty wirtualne, które są niezbędne lub przedstawiane jako niezbędne do postępów lub sukcesu w grze lub w aplikacji.

Co Digital Fairness Act przewidywałby w odniesieniu do walut wirtualnych w grach i aplikacjach?

Przedsiębiorca oferujący płatne waluty wirtualne służące do zakupu jego przedmiotów wirtualnych lub innych produktów musiałby podawać odpowiadającą im wartość pieniężną tych przedmiotów lub produktów albo ich szacunkową wartość pieniężną w walucie, w której konsument nabył pierwszą walutę wirtualną.

Obowiązek podawania wartości pieniężnej nie miałby zastosowania do dostawców usług internetowych serwisów społecznościowych lub usług platform udostępniania wideo, towarzyszy AI i ogólnych chatbotów konwersacyjnych, którzy podlegają obowiązkowi ujawniania informacji określonemu w art. 13 ust. 1 rozporządzenia (UE) [EU KIDS Act].

Jeżeli produkt jest skierowany do małoletnich lub przedsiębiorca wie z wystarczającą pewnością, że korzystają z niego małoletni, płatne waluty wirtualne byłyby dla małoletnich domyślnie wyłączone i aktywowane wyłącznie za zgodą rodzica lub opiekuna.

Czy Digital Fairness Act zakazywałby projektowania uzależniającego?

Art. 17 nie zawiera zakazu. Przedsiębiorcy, którzy projektują, organizują lub obsługują produkty cyfrowe w sposób mający zachęcać do kompulsywnego lub nadmiernego korzystania albo w sposób, w przypadku którego można to racjonalnie przewidzieć, musieliby zapewniać konsumentom łatwo dostępne i skuteczne narzędzia umożliwiające wyłączenie czterech wymienionych funkcji. Obejmują one automatyczne odtwarzanie i nieprzerwane korzystanie z treści, niektóre powiadomienia, zachęty do aktywności w regularnych odstępach czasu oraz funkcje symulujące relacje międzyludzkie. Artykuł przewiduje wyłączenia związane z rozporządzeniem (UE) [EU KIDS Act].

Czy Digital Fairness Act zakazywałby reklamy spersonalizowanej?

Nie co do zasady. Art. 12 zakazywałby przedsiębiorcom kierowania reklam opartych na profilowaniu w dwóch przypadkach: z wykorzystaniem danych osobowych konsumenta, jeżeli przedsiębiorca wie z wystarczającą pewnością, że konsument jest małoletni, oraz z wykorzystaniem szczególnych kategorii danych osobowych. Przedsiębiorcy nie byliby zobowiązani do przetwarzania dodatkowych danych osobowych w celu ustalenia, czy konsument jest małoletni. Wyłączeni są dostawcy platform internetowych, do których ma zastosowanie rozdział III sekcja 3 rozporządzenia 2022/2065.

Czy Digital Fairness Act zakazywałby ustalania cen spersonalizowanych?

Nie co do zasady. Art. 13 zakazywałby personalizowania ceny na podstawie profilowania w sposób, który z dużym prawdopodobieństwem może wyrządzić konsumentowi szkodę, jeżeli przedsiębiorca wie z wystarczającą pewnością, że konsument jest małoletni albo szczególnie podatny ze względu na wiek, łatwowierność, niepełnosprawność lub szczególne nieszczęście bądź okoliczność o takiej wadze, że wpływa to na jego osąd. Przedsiębiorcy nie byliby zobowiązani do przetwarzania dodatkowych danych osobowych w celu ustalenia tych okoliczności.

Jakie przepisy miałyby zastosowanie do marketingu influencerskiego?

Przedsiębiorcy prowadzący marketing influencerski musieliby ujawniać komercyjny cel każdego komunikatu handlowego za pomocą określeń „advertisement” lub „commercial collaboration” (brzmienie angielskie). Nie mogliby zamieszczać bezpośrednich zachęt skierowanych do małoletnich do zakupu produktów. Niedozwolony byłby marketing influencerski produktów, których reklamowanie konsumentom jest zakazane na mocy prawa Unii lub prawa krajowego, oraz produktów niebezpiecznych. Każdy przedsiębiorca korzystający z usług marketingu influencerskiego musiałby zapewnić przestrzeganie przepisów w drodze umowy lub, w przypadku braku umowy, innymi odpowiednimi środkami.

Czy konsumenci mieliby prawo do rozmowy z człowiekiem w ramach obsługi klienta?

Jeżeli przedsiębiorca zapewnia obsługę klienta online po zawarciu umowy, kontakt z człowiekiem musiałby być dostępny na wniosek konsumenta i wtedy, gdy inne środki nie są skuteczne. Wyłączone są usługi inwestycyjne w rozumieniu dyrektywy 2014/65/UE. Według motywu 76 kontakt mógłby odbywać się w języku umowy, bezpłatnie i bez zbędnej zwłoki w godzinach pracy przedsiębiorcy; sam art. 25 tego nie stanowi.

Co Digital Fairness Act przewidywałby w odniesieniu do zautomatyzowanych systemów zawierających umowy w imieniu konsumenta?

Przedsiębiorcy udostępniający takie systemy musieliby zapewniać konsumentom narzędzia do wyrażania ich wyborów oraz ustawiania i dostosowywania parametrów systemów. Przy pierwszym użyciu konsumenci musieliby wyraźnie wybrać, czy przed związaniem się umową potwierdzają wszystkie umowy, tylko umowy określonego rodzaju, czy żadne. System musiałby ujawniać każdą płatność otrzymaną za zaproponowanie umowy oraz każdy konflikt interesów. Art. 26 nie miałby zastosowania do świadczenia usług finansowych.

Co Digital Fairness Act zmieniłby w odniesieniu do biletów na wydarzenia i wirtualnych kolejek?

W przypadku biletów na wydarzenia, których cena może wzrosnąć w wyniku działań przedsiębiorcy lub procesów zautomatyzowanych bądź algorytmicznych, zaproszenie do dokonania zakupu musiałoby wskazywać, ile biletów danej kategorii jest dostępnych po reklamowanej cenie, oraz cenę maksymalną. Przedsiębiorca stosujący system wirtualnej kolejki musiałby wyświetlać aktualną cenę, informację, czy może się ona zmienić w czasie oczekiwania, a jeżeli tak, cenę maksymalną.

Jak egzekwowano by Digital Fairness Act i jak wysokie mogłyby być kary pieniężne?

Państwa członkowskie zapewniałyby przestrzeganie przepisów za pośrednictwem sądów lub organów administracyjnych; Komisja miałaby uprawnienia w odniesieniu do naruszeń powszechnych o wymiarze unijnym.

W przypadku sankcji nakładanych zgodnie z art. 21 rozporządzenia (UE) 2017/2394 maksymalna kwota kary pieniężnej w prawie krajowym wynosiłaby co najmniej 4 % rocznego obrotu przedsiębiorcy w danym państwie członkowskim lub danych państwach członkowskich, a jeżeli informacje o obrocie nie są dostępne, co najmniej 2 mln EUR. Kary pieniężne nakładane przez Komisję w sprawach, w których prowadzi ona postępowanie, nie mogłyby przekraczać 6 % rocznego światowego obrotu.

Co uchyliłby Digital Fairness Act?

Dyrektywę 2005/29/WE. Zgodnie z art. 38 dyrektywa zostaje uchylona, a odesłania do niej odczytywano by jako odesłania do rozporządzenia zgodnie z tabelą korelacji zawartą w załączniku II. Art. 38 nie podaje daty uchylenia. Według uzasadnienia uchylenie miałoby skutek od dnia rozpoczęcia stosowania rozporządzenia.

Zob.:

Od kiedy Digital Fairness Act byłby stosowany?

Wniosek nie podaje daty kalendarzowej. Zgodnie z art. 40 rozporządzenie wchodziłoby w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej i byłoby stosowane od „[12 months after the entry into force]” (brzmienie angielskie). To sformułowanie jest we wniosku ujętym w nawias kwadratowy symbolem zastępczym. Tekst nie podaje daty przyjęcia ani publikacji.

Jaki byłby związek Digital Fairness Act z aktem o usługach cyfrowych i innymi aktami UE?

Zgodnie z art. 4 rozporządzenie pozostawałoby bez uszczerbku dla innych aktów prawnych Unii regulujących szczególne aspekty nieuczciwych praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów. Wymienia sześć z nich: rozporządzenie (UE) 2016/679, rozporządzenie (UE) 2022/1925, rozporządzenie (UE) 2022/2065 (akt o usługach cyfrowych), rozporządzenie (UE) 2024/1689, dyrektywę 2010/13/UE i rozporządzenie (UE) [EU KIDS Act]. W razie kolizji pierwszeństwo miałyby te inne przepisy Unii i to one miałyby zastosowanie do tych szczególnych aspektów. Motyw 9 wyjaśnia, co stanowi kolizję.

Eureka dodaje linki i definicje…